Brawurowo zrealizowana adaptacja niemal zapomnianej powieści Władysława Reymonta, przedstawiająca na tle gwałtownie rozwijającej się pod koniec XIX wieku Łodzi losy trzech przyjaciół: Niemca Maksa, Żyda Moryca i Polaka Karola. Bohaterowie decydują się założyć w mieście własną fabrykę włókienniczą, co nie jest w smak żydowskiej, niemieckiej i rosyjskiej konkurencji. Po drodze Karol Borowiecki uwodzi Lucy Zuckerową, ponętną żonę starego fabrykanta, wykorzystując romans do zdobycia kapitału, a Moryc Welt prowadzi ryzykowne spekulacje finansowe i handlowe w środowisku żydowskim, balansując na granicy bankructwa i oszustwa. Równolegle Maks Baum negocjuje z niemieckimi przemysłowcami, próbując uratować podupadający rodzinny interes, a wielcy finansiści, Bucholz, Grünspan i Müller, próbują pozyskać młodych i ambitnych do swych interesów. Ostatecznie Borowiecki dla realizacji swych planów decyduje się sprzedać rodzinny majątek, przeprowadzić narzeczoną Ankę do Łodzi i oddać wzniosłe wartości wilczym regułom kapitalizmu.
Ten olśniewający plastycznie, narracyjnie i aktorsko film wygrywa we wszystkich rankingach na najlepszy film w historii polskiej kinematografii. Siła reżyserii Andrzeja Wajdy, zdolność do pomieszczenia w jednym filmie tak wielu wątków i ogromne bogactwo inscenizacyjne zasłużyły na najwyższe laury. Sama sekwencja w teatrze jest dziś postrzegana jako jedno z największych osiągnięć filmowej narracji, w ramach której reżyser, na niewielkiej przestrzeni, zdołał połączyć kilkadziesiąt postaci i wątków. Wśród nagród brakło tylko Oscara, bo choć film był faworytem, to na skutek nieuprawnionych oskarżeń o antysemityzm przegrał walkę o tę statuetkę.
A sweeping vision of emerging capitalism and ruthless economic struggle in nineteenth-century Łódź, and a monumental portrait of the birth of modernity and the human cost it demands.
Andrzej Wajda, reżyser filmowy i teatralny, scenarzysta i scenograf, urodził się w 1926 r. Studiował malarstwo na ASP w Krakowie (1946-50), następnie reżyserię w PWSF w Łodzi. Andrzej Wajda był jednym z najwybitniejszych i najpopularniejszych polskich reżyserów a zarazem współtwórcą polskiej szkoły filmowej. Pierwsze kroki w zawodzie stawiał u boku Aleksandra Forda przy filmie Piątka z ulicy Barskiej. Debiutował filmem Pokolenie, opowieścią o losach młodzieży z warszawskich przedmieść podczas okupacji hitlerowskiej. Wajda był reżyserem niezwykle płodnym i wszechstronnym. Zrealizował filmy psychologiczne, historyczne, polityczne, adaptacje dzieł literaturackich. W każdym z tych gatunków stworzył obrazy, które na stałe weszły do historii polskiego kina. W dowód uznania za wybitne zasługi w dziedzinie filmu Wajda otrzymał wiele prestiżowych nagród. W 2000 r. jako pierwszy polski filmowiec otrzymał Oscara - za całokształt twórczości.
Wajda zajmował się również reżyserią teatralną. Związany był z krakowskim Teatrem Starym i warszawskim Teatrem Powszechnym.
Filmografia:
1954 Pokolenie / A Generation
1957 Kana ł/ Canal
1958 Popiół i diament/ Ashes and Diamonds
1959 Lotna
1960 Niewinni czarodzieje / Innocent Sorcerers
1965 Popioły / The Ashes
1968 Wszystko na sprzedaż / Everything for Sale
1968 Bramy raju / Gates to Paradise
1970 Krajobraz po bitwie / Landscape After the Battle
1973 Wesele / The Wedding
1974 Ziemia obiecana / Promised land
1976 Człowiek z marmuru / Man of Marble
1979 Panny z Wilka / The Girl from Wilko
1981 Człowiek z żelaza / Man of Iron
1983 Danton
1986 Kronika wypadków miłosnych / Chronicle of Amorous Accidents
1992 Pierścionek z orłem w koronie / The Ring with a Crowned Eagle
1996 Panna Nikt / Miss Nobody
1999 Pan Tadeusz
2002 Zemsta / The Revenge