Chory na gruźlicę Staś przybywa do domu starszego brata. Ich spotkanie wyznacza śmierć. Staś, choć umierający, pragnie w ostatniej fazie życia cieszyć się każdą chwilą. Jego brat, Bolesław, choć fizycznie zdrowy, pogrąża się w coraz głębszej żałobie po stracie żony. Staś nawiązuje romans z wiejską dziewczyną, gra na pianinie skoczne melodie, stara się przeżyć najpełniej każdą godzinę życia. Tymczasem Bolesław zatraca się w depresji, znęca się nad córką, odrzuca wszelkie radości, chce nie tylko cierpieć, ale też oczekuje, by cierpieli inni.
W zmysłowo piękniej adaptacji opowiadania Jarosława Iwaszkiewicza związki Erosa i Tanatosa wyznaczają sens ludzkiego życia. Śmierć i życie, seksualność i martwota ciał łączą się tu w idealnych proporcjach. Wajda stworzył jeden z najbardziej plastycznych filmów, oprawę wizualną oparł na malarstwie pejzażowym i symbolizmie przełomu XIX i XX wieku, a w jednej ze scen dokonał arcydzielnej interpretacji Śmierci Jacka Malczewskiego. Nakręcony dla telewizji film z początku nie miał tak szerokiej dystrybucji jak inne filmy Wajdy, ale gdy po dziesięciu latach trafił na Zachód, został tam przyjęty jako jedno z największych arcydzieł w dorobku reżysera.
A sensual, painterly meditation on life and death—an existential confrontation between the affirmation of existence and the abyss of mourning, revealing universal truths about human nature.
Andrzej Wajda, reżyser filmowy i teatralny, scenarzysta i scenograf, urodził się w 1926 r. Studiował malarstwo na ASP w Krakowie (1946-50), następnie reżyserię w PWSF w Łodzi. Andrzej Wajda był jednym z najwybitniejszych i najpopularniejszych polskich reżyserów a zarazem współtwórcą polskiej szkoły filmowej. Pierwsze kroki w zawodzie stawiał u boku Aleksandra Forda przy filmie Piątka z ulicy Barskiej. Debiutował filmem Pokolenie, opowieścią o losach młodzieży z warszawskich przedmieść podczas okupacji hitlerowskiej. Wajda był reżyserem niezwykle płodnym i wszechstronnym. Zrealizował filmy psychologiczne, historyczne, polityczne, adaptacje dzieł literaturackich. W każdym z tych gatunków stworzył obrazy, które na stałe weszły do historii polskiego kina. W dowód uznania za wybitne zasługi w dziedzinie filmu Wajda otrzymał wiele prestiżowych nagród. W 2000 r. jako pierwszy polski filmowiec otrzymał Oscara - za całokształt twórczości.
Wajda zajmował się również reżyserią teatralną. Związany był z krakowskim Teatrem Starym i warszawskim Teatrem Powszechnym.
Filmografia:
1954 Pokolenie / A Generation
1957 Kana ł/ Canal
1958 Popiół i diament/ Ashes and Diamonds
1959 Lotna
1960 Niewinni czarodzieje / Innocent Sorcerers
1965 Popioły / The Ashes
1968 Wszystko na sprzedaż / Everything for Sale
1968 Bramy raju / Gates to Paradise
1970 Krajobraz po bitwie / Landscape After the Battle
1973 Wesele / The Wedding
1974 Ziemia obiecana / Promised land
1976 Człowiek z marmuru / Man of Marble
1979 Panny z Wilka / The Girl from Wilko
1981 Człowiek z żelaza / Man of Iron
1983 Danton
1986 Kronika wypadków miłosnych / Chronicle of Amorous Accidents
1992 Pierścionek z orłem w koronie / The Ring with a Crowned Eagle
1996 Panna Nikt / Miss Nobody
1999 Pan Tadeusz
2002 Zemsta / The Revenge